Bilişim-İnternet Suçları

[OguzHan]

24.12.2002-Bahçeşehir Üniversitesi

Sürekli Eğitim Merkezi

İstanbul Basın Savcısı

Cevat ÖZEL


Bilişim-İnternet Suçları başlıklı sunum iki ana bölümden ibaret olup ilk bölümde
“bilişim suçları”,ikinci bölümde ise bilişim suçları ile alakası ve iletişim aracı
olması yönünden “internet” konusu incelenmeye çalışılacaktır.

I-BİLİŞİM SUÇLARI

Dört ayrı alt başlık altında sunulacak olan bu bölümdeönce bilişimin tarifi
yapılacak,daha sonra sırası ile Türk Ceza Kanunu’ndaki düzenleme,bilişim
suçları ile ilgili Yargıtay kararları ve Türk Ceza Kanunu 2000 Tasarısı ile
getirilmeye çalışılan düzenleme ile ilgili bilgiler ve eleştiriler sunulacaktır.

A-Tarifi

Bilişim kelimesi muhtelif sözlüklerde; ”İnsanların; teknik,ekonomik ve
toplumsal alanlardaki iletişimlerinde kullandıkları,bilimin dayanağı olan
bilginin,özellikle elektronik makinalar aracılığıyla düzenli ve akılcı
biçimde işlenmesi,bilginin elektronik cihazlarda toplanması ve
işlenmesi bilimi,informatik” olarak açıklanmaktadır.

Bu alanda yapılan ve suç olarak tanımlanan ihlaller;

a-Bilgisayar suçu,

b-Bilgisayarla ilgili suç,

c-Bilgisayar suçluluğu,

d-Elektronik suç,

e-Bilgisayar vasıtası ile işlenen suçlar,

f-Bilişim suçları ya da suçluluğu,

g-Bilişim ihlali,

gibi değişik terimlerle ifade edilmeye çalışılmaktadır.

Günlük hayatta çoğunlukla bilişim ile bilgisayar kelimeleri eş anlam ifade
ediyormuş gibi kullanılıyor ise de bu bir yanılgıdan ibarettir.Zira sözlüklerde
bilgisayarın tanımı;”Çok sayıda aritmetiksel veya mantıksal işlemlerden
oluşan bir işi önceden verilmiş bir programa göre yapıp sonuçlandıran,
bilgileri depolayan elektronik araç,elektronik beyin,kompütür” olarak
verilmekte olup, yukarıdaki iki tanımın birbirleri ile örtüşmediği açık olarak
görülmektedir.Bilişim kelimesi,bilgisayardan faydalanılarak bilgilerin
depolanması,işlenerek başkalarının istifadesine sunulur hale getirilmesi ve
iletilmesi faaliyetini,bilgisayar ise bu faaliyetin gerçekleştirilmesinde en önemli
etken olan cihazı ifade etmektedir.

Bilgisayar suçları ya da bilişim suçları konusunda herkesin ittifak ettiği bir tarif
yoksa da en geniş kabul gören tarif Avrupa Ekonomik Topluluğu Uzmanlar
Komisyonu’nun Mayıs 1983 tarihinde Paris Toplantısı’nda yaptığı
tanımlamadır.Bu tanımlamaya göre bilişim suçları;”Bilgileri otomatik işleme
tabi tutan veya verilerin nakline yarayan bir sistemde gayri kanuni,gayri
ahlaki veya yetki dışı gerçekleştirilen her türlü davranış”tır.

Tarifinde olduğu gibi bilişim suçlarının tasnifinde de bir birlik yoktur.Konu ile
ilgilenen kimi uzmanlar bu kapsama girmesi muhtemel fiilleri saymakla
yetinmekte ve gruplara ayırarak tasnife gerek görmemekte,bazı uzmanlar ise
bu suçları iki,üç ya da dört ana başlık altında incelemektedir.

Üyesi bulunduğumuz Avrupa Ekonomik Topluluğu ise bir tavsiye kararında bu
suçları beşe ayırmıştır.Bunlar sırası ile;

1-Bilgisayarda mevcut olan kaynağa veya herhangi bir değere gayri meşru
şekilde ulaşarak transferini sağlamak için kasten bilgisayar verilerine girmek,
bunları bozmak,silmek,yok etmek,

2-Bir sahtekarlık yapmak için kasten bilgisayar verilerine veya programlarına
girmek,bozmak,silmek,yok etmek,

3-Bilgisayar sistemlerinin çalışmasını engellemek için kasten bilgisayar
verilerine veya programlarına girmek,bozmak,silmek,yok etmek,

4-Ticari manada yararlanmak amacı ile bir bilgisayar programının yasal
sahibinin haklarını zarara uğratmak,

5-Bilgisayar sistemi sorumlusunun izni olmaksızın,konulmuş olan emniyet
tedbirlerini aşmak sureti ile sisteme kasten girerek müdahalede bulunmaktır.

B-Türk Ceza Kanunu’ndaki düzenleme


Bilişim suçu kavramı Türk Ceza Hukukuna ilk defa 1991 yılında 3756 sayılı
Kanunla girmiş olup Bilişim Alanında Suçlar başlığı altında Türk Ceza
Kanunu’nun 525 inci maddesinin (a-b-c-d) bentlerindeki düzenlemeleri yapan
Yasa koyucumuzun bilişim alanı ihlallerini bilişim suçu olarak isimlendirmeyi
tercih ettiği görülmektedir.

525 inci maddenin (d) bendi,bilişim suçu işleyenler hakkında verilmesi
gereken (kamu hizmetinden veya meslek veya sanat veya ticaretten
muayyen bir süre yasaklanma) şeklindeki fer’i ceza ile ilgili olup (a),(b) ve (c)
bentlerinde tarifi yapılıp müeyyideleri gösterilen beş ayrı suç tipinden
bahsetmek mümkündür. Bunlar sırası ile;

1-Sistemde yer alan ve sır teşkil eden bilgiyi hukuka aykırı olarak elde edip
öğrenmek,(a-1)

2-Başkasına zarar vermek için sistemde bulunan bilgileri kullanmak,
nakletmek,çoğaltmak,(a-2)

3-Başkasına zarar vermek veya kendisine veya başkasına yarar sağlamak
maksadı ile sistemi ve unsurlarını tahrip etmek,değiştirmek,silmek,sistemin
işlemesine engel olmak,yanlış biçimde işlemesini sağlamak,(b-1)

4-Sistemi kullanarak kendisi veya başkası lehine hukuka aykırı yarar sağlamak
,dolandırıcılık,(b-2)

5-Sistemi kullanarak sahtecilik yapmaktır.(c)


daha detaylı bilgi için [Üye Olmadan Linkleri Göremessin! Üye Olmak İçin Tıkla...]

Şikayet Mercii http://bilisimsuclari.iem.gov.tr/iletisim.html

Tel: 636 2973

Faks: 636 29 83

E-Posta: ihbar.bilisim@iem.gov.tr