Kültür ve Tabiat Varlıkları Kanunu

[Can_]

Genel Hükümler

Amaç
Madde 1- Bu kanunun amacı; korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ile ilgili tanımları belirlemek yapılacak işlem ve faaliyetleri düzenlemek bu konuda gerekli ilke ve uygulama kararlarını alacak teşkilatın kuruluş ve görevlerini tespit etmektir.
Kapsam
Madde 2- Bu Kanun; korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ile ilgili hususları ve bunlarla ilgili gerçek ve tüzel kişilerin görev ve sorumluluklarını kapsar.
Tanımlar ve Kısaltmalar
Madde 3- (17.6.1987 tarih ve 3386 sayılı Kanun ile değişik). Bu kanunda geçen tanımlar ve kısaltmalar ıunlardır:

a) Tanımlar:
(1) “Kültür varlıkları”; tarih öncesi ve tarihi devirlere ait bilim kültür din ve güzel sanatlarla ilgili bulunan yer üstünde yer altında veya su altındaki bütün taşınır ve taşınmaz varlıklardır.
(2) “Tabiat Varlıkları”; Jeolojik devirlerle tarih öncesi ve tarihi devirlere ait olup ender bulunmaları veya özellikleri ve güzellikleri bakımından korunması gerekli yer üstünde yer altında veya su altında bulunan değerlerdir.
(3) “Sit”; tarih öncesinden günümüze kadar gelen çeşitli medeniyetlerin ürünü olup yaşadıkları devirlerin sosyal ekonomik mimari ve benzeri özelliklerini yansıtan kent ve kent kalıntıları önemli tarihi hadiselerin cereyan ettiği yerler ve tespiti yapılmış tabiat özellikleri ile korunması gerekli alandır.
(4) “Koruma” ve “Korunma”; taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarında muhafaza bakım onarım restorasyon fonksiyon değiştirme işlemleri; taşınır kültür varlıklarında ise muhafaza bakım onarım ve restorasyon işleridir.
(5) “Korunma alanı”; taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarının muhafazaları veya tarihi çevre içinde korunmalarında etkinlik taşıyan korunması zorunlu olan alanlardır.
“Değerlendirme”; kültür ve tabiat varlıklarının teşhiri tanzimi kullanılması ve bilimsel yöntemlerle tanıtılmasıdır.

b) Kısaltmalar:
(1) “Bakanlık”; Kültür ve Turizm Bakanlığını
(2) “Koruma Yüksek Kurulu”; Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunu
(3) “Koruma Kurulu”; Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunu ifade eder.
Haber verme zorunluluğu
Madde 4- Taşınır ve taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarını bulanlar malik oldukları veya kullandıkları arazinin içinde kültür ve tabiat varlığı bulunduğunu bilenler veya yeni haberdar olan malik ve zilyetler bunu en geç üç gün içinde en yakın müze müdürlüğüne veya köyde muhtara veya diğer yerlerde mülki idare amirlerine bildirmeye mecburdurlar.
Bu gibi varlıklar askeri garnizonlar ve yasak bölgeler içinde bulunursa usulüne uygun olarak üst komutanlıklara bildirilir.
Böyle bir ihbarı alan muhtar mülki amir veya bu gibi varlıklardan doğrudan doğruya haberdar olan ilgili makamlar bunların muhafaza ve güvenlikleri için gerekli tedbirleri alırlar. Muhtar ayni gün alınan tedbirlerle birlikte durumu en yakın mülki amire; mülki amir ve diğer makamlar ise on gün içinde yazı ile Kültür ve Turizm Bakanlığına ve en yakın müze müdürlüğüne bildirir.
İhbarı alan Bakanlık ve müze müdürü bu Kanun hükümlerine göre en kısa zamanda gerekli işlemleri yapar.
Devlet mali niteliği
Madde 5- Devlete kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazlar ile özel hukuk hükümlerine tabi gerçek ve tüzelkişilerin mülkiyetinde bulunan taşınmazlarda varlığı bilinen veya ileride meydana çıkacak olan korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları Devlet malı niteliğindedir.
Özel nitelikleri dolayısıyla ayrı statüye tabi tutulan mazbut ve mülhak vakıf malları bu hükmün dışındadır.
(1) 17/6/1987 Tarih ve 3386 sayılı Kanun’un 16 ıncı maddesi ile bu Kanuna eklenen ve teselsül sebebi ile Ek Madde 1 olarak numaralandırılan ek madde hükmü
Kanunun 6 8 20 ve 65 inci maddelerinde geçen “Yüksek Kurul Bölge Kurulları” “Koruma Kurulları”; 54 ve 62 nci maddelerinde geçen “Yüksek Kurul” “Koruma
Yüksek Kurulu”; “Bölge Kurulu” ise “Koruma Kurulları” olarak değitirilmiş ve gerekli değişiklik madde metinlerine işlenmiştir.